Lại tiếp tục được chiêm ngưỡng một công trình kiến trúc nhà thờ qua ống kính của nhiếp ảnh gia Nguyễn Thế Dương, lần này là Nhà thờ Giáo xứ Gia Yên, Giáo phận Xuân Lộc, tại Thống Nhất, Đồng Nai.

Nhưng hôm nay, thay vì chỉ giới thiệu vẻ đẹp của ngôi thánh đường, mình muốn cùng anh chị em, đặc biệt là các bạn đang làm truyền thông Công giáo, thử nhìn bộ ảnh này dưới góc độ nhiếp ảnh, kiến trúc và nghệ thuật ánh sáng.

Trước hết, xin hỏi vui các bạn “nhíp ảnh gia” nhà mình một chút!

Theo các bạn, để có được những khuôn hình như thế này, tác giả đã sử dụng tiêu cự bao nhiêu nhỉ? 24mm, 35mm, hay một ống kính góc rộng hơn nữa? Còn những góc nhìn từ trên cao, chắc hẳn phải có sự góp mặt của flycam rồi! Riêng những đường nét kiến trúc, chiều sâu không gian và cách lựa chọn góc máy cũng rất đáng để chúng ta quan sát, học hỏi.

Tất nhiên, muốn biết chính xác thiết bị và thông số chụp thì phải hỏi chính tác giả. Nhưng có một điều mình cảm nhận rất rõ: Một bức ảnh kiến trúc đẹp không chỉ nhờ máy ảnh tốt, mà còn ở con mắt biết quan sát, khả năng cảm nhận ánh sáng và sự tinh tế của người cầm máy.

Và các bạn có để ý không, ánh sáng trong ngôi nhà thờ này thật hài hòa và giàu tính nghệ thuật!

Cá nhân mình, khi nghĩ đến không gian một ngôi thánh đường, thường có một cách nói vui: “Nhất thanh, nhì sắc”.

Âm thanh rất quan trọng trong đời sống phụng vụ, bởi lời kinh, tiếng hát, Lời Chúa được công bố và cả những khoảng thinh lặng đều góp phần giúp cộng đoàn tham dự Thánh lễ cách sốt sắng. Nhưng bên cạnh âm thanh, ánh sáng cũng có một vai trò đặc biệt, không chỉ để nhìn rõ mà còn giúp con người cảm nhận được vẻ đẹp, sự trang nghiêm và chiều sâu thiêng liêng của không gian thờ phượng.

Nhìn những bức ảnh này, mình có cảm giác ánh sáng không đơn thuần được bố trí để chiếu sáng một công trình, nhưng còn góp phần kể câu chuyện của kiến trúc. Chỗ nào cần nổi bật, chỗ nào nên dịu xuống; đâu là điểm nhấn, đâu là không gian phụ trợ; đâu là nơi ánh mắt được dẫn tới và đâu là khoảng lặng để tâm hồn được nghỉ ngơi.

Đặc biệt, trong một ngôi thánh đường Công giáo, ánh sáng cần góp phần hướng sự chú ý của cộng đoàn về những điểm quy tụ của cử hành phụng vụ, nhất là bàn thờ, giảng đài và không gian cung thánh. Khi được tổ chức hợp lý, ánh sáng vừa tôn lên vẻ đẹp kiến trúc, vừa phục vụ chính mục đích thiêng liêng của ngôi nhà Chúa.

Điều mình thích là cảm giác ấm áp mà ánh sáng mang lại. Một ngôi nhà thờ có thể rất lớn, rất cao, rất nguy nga, nhưng nếu ánh sáng quá lạnh, quá gắt hoặc thiếu điểm nhấn, đôi khi người bước vào vẫn cảm thấy xa cách. Ngược lại, những sắc độ ánh sáng được phối hợp tinh tế có thể khiến một không gian rộng lớn trở nên gần gũi, thanh thoát và mời gọi cầu nguyện.

Bởi thế, ánh sáng đẹp trong nhà thờ không chỉ là một thành công về kỹ thuật chiếu sáng, mà còn có thể trở thành một ngôn ngữ nghệ thuật phục vụ đời sống đức tin.

Và còn một chi tiết rất thú vị mà tác giả giới thiệu: Dãy hành lang ánh sáng tuyệt đẹp ngay trên mái Nhà thờ Gia Yên, một góc chụp đặc biệt mà chính tác giả nhận xét là chỉ nơi đây mới có. Quả thực, kiến trúc đẹp đã đáng quý, nhưng biết khám phá và ghi lại vẻ đẹp ấy bằng nhiếp ảnh lại là một câu chuyện nghệ thuật khác.

Qua bộ ảnh này, mình cũng nghĩ đến công việc truyền thông Công giáo của chúng ta. Chụp ảnh nhà thờ không chỉ là ghi lại toàn cảnh một công trình, mà còn là khám phá những đường nét, ánh sáng, tỷ lệ, không gian và cả tâm tình đức tin mà những người xây dựng đã gửi gắm vào đó.

Bởi một ngôi nhà thờ không đơn thuần là công trình kiến trúc để chiêm ngưỡng, nhưng trước hết là ngôi nhà của Thiên Chúa, nơi cộng đoàn quy tụ để gặp gỡ Ngài. Và nghệ thuật, dù là kiến trúc, âm thanh, ánh sáng hay nhiếp ảnh, đều đẹp hơn khi góp phần phục vụ cuộc gặp gỡ ấy.

Xin cảm ơn nhiếp ảnh gia Nguyễn Thế Dương đã tiếp tục đem đến cho chúng ta những góc nhìn thú vị về các ngôi thánh đường Việt Nam.

Bộ ảnh thuộc dự án “1K–1M – Một ngàn nhà thờ, một triệu niềm vui”, hành trình ký sự bằng hình ảnh mà tác giả thực hiện như một món quà dành tặng các giáo xứ và giáo phận tại những nơi mình đi qua.

Và cuối cùng, xin dành một câu hỏi cho các anh chị em làm truyền thông: Theo các bạn, để chụp được một ngôi nhà thờ đẹp, điều quan trọng nhất là thiết bị, góc máy, ánh sáng hay cảm xúc của người chụp?

Giáo xứ Gia Yên – Giáo phận Xuân Lộc

Thống Nhất, Đồng Nai.

________________

Ảnh: Nguyễn Thế Dương

Dự án: 1K–1M – Một ngàn nhà thờ, một triệu niềm vui.